Mücevher Taşların Oluşumuna Göre Sınıflandırılması

Resmin yazı halini gerektiğinde kopyalamanız için aşağıdadır.

MÜCEVHER TAŞLARININ OLUŞUMA GÖRE SINIFLANDIRILMASI

MÜCEVHER TAŞLARI ( GEMSTONES )

• DOĞAL MÜCEVHER TAŞLARI ( NATURAL GEMSTONES )
• SENTETİK MÜCEVHER TAŞLARI ( SYNTHETIC GEMSTONES )
• TAKLİT MÜCEVHER TAŞLARI ( IMITATION GEMSTONES )

1 – DOĞAL MÜCEVHER TAŞLARI : Oluşumunda insan eli değmemiş, yer kabuğunun doğal gelişimi sürecinde oluşmuş malzemelerdir. Doğal mücevher taşları, gerçekte yer kabuğunu oluşturan katı malzemelerin, belirli özelliklerine sahip seçkin örnekleridir.

A – inorganik Kökenliler :

a – Elementler : Aynı cins atomlardan meydana gelen saf maddelere denir.

b – Mineraller : Doğal olarak inorganik bileşiklerden veya elementlerden meydana gelen, düzenli iç yapıya sahip, kendilerine özgü kimyasal bileşimleri, kristal şekilleri ve fiziksel özellikleri olan çoğunlukla katı maddelerdir. Mineraller yaklaşık olarak 4000 adettir. Mücevher taşı özelliği gösteren “yaklaşık 100 adettir”. Mineraller, kayaları ve maden yataklarını oluşturan esas bileşenlerdir.

c – Kayalar : Elementlerin ve minerallerin bir veya birkaçının birleşmesiyle oluşmuşlardır. Bu kayalardan sadece asidik volkanik yapılı doğal camlar ( obsidyen, moldavit ) mücevher taşı olarak kabul edilir.

B – Organik Kökenliler : Element ve minerallerin bir yada birkaçının oluşturduğu canlı organizmaların kemik yada kabuksal artıklarından oluşurlar. (Amber, Jet, İnci, Mercan, Fildişi )

2 – SENTETİK MÜCEVHER TAŞLARI : Doğal mineral kökenli mücevher taşlarının oluşum olarak birebir benzerlerinin laboratuvar ortamında imal edilmiş türlerine verilmiş addır. Doğada bulunmayıp laboratuvar ortamında üretilmiş mücevher taşları da ( GGG, YAG, Stronsiyum Titanit ) vardır. Bunlar, optiksel benzerlikleri yüzünden elmasın yerine kullanılırlar.

SENTETİK MÜCEVHER TAŞI ÜRETME METOTLARI :

a –              Verneuil Tekniği : 1830′ lu yıllarda ortaya çıkan 1902 yılında da korundumların üretildiği eriyikten büyüme çeşididir. Sentetik safir ve spineller bu metot ile büyük miktarda üretilmektedir. Oksijen ve hidrojen kaynakları ile kristalin kimyasal kompozisyonundaki materyal tozları kaynağın üzerinde yer alan depoya konur ve ateşe doğru püskürtülerek eritilir.

b –            Czocralski Tekniği : Bir kaynak kristal eriği muhafaza eden bir eriyik kabın yüzeyine dokunacak şekilde çubuğun ucuna yerleştirilir. Çubuk oldukça yavaş döndürülür ve geri çekilir. Geri çekilme sırasında çubuğun sonunda sürekli olarak materyaller kristalleşir.

Kyropoulos Tekniği Czocralskı tekniği ile benzer bir tekniktir. Eriyik içindeki kaynak kristal soğuma devam ettikçe büyüyecek ve kabın şeklini alacaktır.

c –        Çözeltiden Büyüme :

Hidrotermal Büyüme : Çözeltilerden mücevher taşının büyümesi için gerekli sıcaklığa ve basınca dayanan özel cihazlar düzenlenmiştir. Kaynak materyal olan su ve çekirdek kristal kap içine yerleştirilmiştir. Kap i çindeki ocak bir kaç yüz santigrat derecede ısıtılmıştır. Sıcaklık artırılarak çözeltiyi besleyen su kap içerisine doldurularak yayılır ve basınç artırılır.

Flux Büyüme : Arzu edilen toz materyal hareketsiz bir eritici kap içerisinde ( platinyum ) eritici bir karışımla beraber karıştırılarak soğumaya bırakılır. Sıcaklık istenilen kıvama geldikten sonra sentetik mücevher taşı kristali oluşmaya başlar.

3 – TAKLİT MÜCEVHER TAŞLARI : Taklit mücevher taşları için yüksek kırılma indisine sahip kurşun ya da silis camından yararlanılmıştır. Ayrıca plastikler, kübik zirkonya ve diğer doğal benzer renkteki mineraller kullanılabilir. Ayrı ortamda oluşurlar